ఒక వస్తువు ధర మారినప్పుడు దాని Demand ఎంత మేరకు మారుతుంది? Consumer Income మారినప్పుడు Demand ఎంత స్పందిస్తుంది? Related Good ధర మారితే ఒక వస్తువు Demandపై ఎంత ప్రభావం ఉంటుంది? ఈ మార్పుల తీవ్రతను కొలిచే భావననే Elasticity of Demand – డిమాండ్ వ్యాకోచత్వం అంటారు.
Demand ఎంత మారింది? అనే విషయాన్ని మాత్రమే కాకుండా, Demand ఎంత శాతం స్పందించింది? అనే విషయాన్ని Elasticity కొలుస్తుంది.
Demandను ప్రభావితం చేసే Price, Income లేదా Related Goods Prices వంటి కారకాలలో మార్పుకు ప్రతిస్పందనగా Quantity Demanded ఎంత మేరకు మారుతుందో తెలియజేసే కొలమానాన్ని Elasticity of Demand అంటారు.
అంటే ఒక economic variableలో మార్పుకు మరొక variable ఎంత స్పందిస్తుంది? అనే విషయాన్ని కొలుస్తుంది.
Demand Elasticityను ప్రధానంగా మూడు రకాలుగా అధ్యయనం చేస్తారు:
2. Income Elasticity of Demand (YED)
3. Cross Elasticity of Demand (XED)
ఒక వస్తువు ధరలో వచ్చిన శాతం మార్పుకు ప్రతిస్పందనగా Quantity Demandedలో వచ్చిన శాతం మార్పును Price Elasticity of Demand అంటారు.
Law of Demand ప్రకారం Price మరియు Quantity Demanded సాధారణంగా opposite directionsలో మారతాయి. అందువల్ల Price Elasticityకు negative sign రావచ్చు.
Price Elasticity degreeను పోల్చేటప్పుడు చాలా ప్రశ్నల్లో absolute magnitude ఉపయోగిస్తారు.
ఉదాహరణకు Ed = −2 అయితే elasticity magnitude = 2.
Price Elasticity ఆధారంగా Demandను ఐదు ప్రధాన degreesగా వర్గీకరిస్తారు.
| Elasticity | Degree | Meaning |
|---|---|---|
| Ed = 0 | Perfectly Inelastic | Price మారినా Quantity Demanded మారదు |
| 0 < Ed < 1 | Relatively Inelastic | Quantityలో proportionate change తక్కువ |
| Ed = 1 | Unitary Elastic | Proportionate changes సమానం |
| Ed > 1 | Relatively Elastic | Quantityలో proportionate change ఎక్కువ |
| Ed = ∞ | Perfectly Elastic | ఒక నిర్దిష్ట ధర వద్ద Demand అత్యంత responsive |
Price ఎంత మారినా Quantity Demandedలో మార్పు లేకపోతే Demandను Perfectly Inelastic అంటారు.
Perfectly Inelastic Demand → Vertical Demand Curve
Priceలో వచ్చిన proportionate changeతో పోలిస్తే Quantity Demandedలో వచ్చే proportionate change తక్కువగా ఉంటే Demand Relatively Inelastic.
Price మార్పు = 10%
Quantity Demanded మార్పు = 5%
Ed = 5 ÷ 10 = 0.5
అందువల్ల Demand → Inelastic
Priceలో వచ్చిన percentage change మరియు Quantity Demandedలో వచ్చిన percentage change సమానంగా ఉంటే దాన్ని Unitary Elastic Demand అంటారు.
Quantity Change = 10%
Ed = 10 ÷ 10 = 1
Priceలో వచ్చిన proportionate change కంటే Quantity Demandedలో వచ్చిన proportionate change ఎక్కువగా ఉంటే Demandను Relatively Elastic అంటారు.
Quantity Change = 20%
Ed = 20 ÷ 10 = 2
Demand → Elastic
Perfectly Elastic Demandలో ఒక నిర్దిష్ట ధర వద్ద Quantity Demanded చాలా ఎక్కువగా మారగలదని theoretical representation సూచిస్తుంది.
Perfectly Elastic Demand → Horizontal Demand Curve
| Value | Type | Quick Memory |
|---|---|---|
| 0 | Perfectly Inelastic | Vertical |
| < 1 | Relatively Inelastic | Less Responsive |
| = 1 | Unitary Elastic | Equal Proportion |
| > 1 | Relatively Elastic | More Responsive |
| ∞ | Perfectly Elastic | Horizontal |
0 → Vertical
1 → Unitary
More than 1 → Elastic
Less than 1 → Inelastic
∞ → Horizontal
Percentage changesను ఈ విధంగా లెక్కించవచ్చు:
ఒక వస్తువు ధర 10% పెరిగినప్పుడు Quantity Demanded 20% తగ్గింది. Price Elasticity of Demand ఎంత?
Ed = 20% ÷ 10%
Ed = 2
కాబట్టి Demand → Relatively Elastic
Price 20% తగ్గినప్పుడు Quantity Demanded 10% పెరిగింది. Elasticity ఎంత?
Ed = 0.5
Demand Curveలో ఒక నిర్దిష్ట point వద్ద elasticityను కొలవడానికి Point Elasticity ఉపయోగిస్తారు.
Discrete changes ఉన్నప్పుడు approximate form:
Demand Curveలో రెండు points మధ్య elasticityను కొలవడానికి Arc Elasticity ఉపయోగిస్తారు.
ఒక Point వద్ద → Point Elasticity
రెండు Points మధ్య → Arc Elasticity
Consumer చేసే Total Expenditure:
Price మారినప్పుడు Total Expenditure ఎలా మారుతుందో పరిశీలించి Demand Elasticity గురించి నిర్ణయించవచ్చు.
| Price Change | Total Expenditure | Elasticity |
|---|---|---|
| Price ↓ | TE ↑ | Ed > 1 |
| Price ↓ | TE unchanged | Ed = 1 |
| Price ↓ | TE ↓ | Ed < 1 |
Price తగ్గినప్పుడు Total Expenditure పెరిగితే → Elastic Demand.
Price తగ్గినప్పుడు Total Expenditure కూడా తగ్గితే → Inelastic Demand.
Consumer Incomeలో వచ్చిన percentage changeకు ప్రతిస్పందనగా Quantity Demandedలో వచ్చిన percentage changeను Income Elasticity of Demand అంటారు.
| Income Elasticity | Interpretation |
|---|---|
| Ey > 0 | Normal Good |
| Ey < 0 | Inferior Good |
| Ey = 0 | Income changeకు Demand స్పందించదు |
Consumer Income 20% పెరిగినప్పుడు ఒక Good Demand 30% పెరిగింది. Income Elasticity ఎంత?
Ey = 1.5
ఒక వస్తువు Demandలో వచ్చిన percentage changeను, మరో related good ధరలో వచ్చిన percentage changeతో పోల్చే కొలమానాన్ని Cross Elasticity of Demand అంటారు.
| Cross Elasticity | Goods Relationship | Example |
|---|---|---|
| Positive | Substitute Goods | Tea – Coffee |
| Negative | Complementary Goods | Tea – Sugar |
| Approximately Zero | Unrelated Goods | Unrelated products |
Cross Elasticity Positive → Substitutes
Cross Elasticity Negative → Complements
Coffee ధర 10% పెరిగినప్పుడు Tea Demand 20% పెరిగింది. Cross Elasticity ఎంత?
Exy = +2
Close substitutes ఎక్కువగా ఉంటే consumer ఒక product నుంచి మరొక productకు సులభంగా మారగలడు. అందువల్ల Demand సాధారణంగా ఎక్కువ elasticగా ఉంటుంది.
Necessitiesకు Demand సాధారణంగా తక్కువ elasticగా ఉండవచ్చు; కొన్ని luxury goodsకు Demand ఎక్కువ elasticగా ఉండవచ్చు.
ఒక వస్తువుకు అనేక uses ఉంటే Price మార్పుకు Demand response ఎక్కువగా ఉండే అవకాశం ఉంటుంది.
Consumer Incomeలో పెద్ద భాగం ఖర్చయ్యే వస్తువుల Price changesకు Consumers ఎక్కువగా స్పందించే అవకాశం ఉంటుంది.
Consumersకు adjustment కోసం ఎక్కువ సమయం లభించినప్పుడు substitutes వెతకడం లేదా consumption pattern మార్చడం సాధ్యమవుతుంది. అందువల్ల Demand long runలో ఎక్కువ elasticగా ఉండవచ్చు.
Purchaseను postpone చేయగల వస్తువుల Demand సాధారణంగా ఎక్కువ elasticగా ఉండవచ్చు.
| Elasticity | Change in Demand due to | Formula |
|---|---|---|
| Price Elasticity | Own Price | %ΔQ ÷ %ΔP |
| Income Elasticity | Consumer Income | %ΔQ ÷ %ΔY |
| Cross Elasticity | Related Good Price | %ΔQx ÷ %ΔPy |
A) Production
B) Responsiveness of Demand
C) Supply only
D) National Income
A) %ΔP ÷ %ΔQ
B) %ΔQ ÷ %ΔP
C) P × Q
D) Q ÷ Income
A) Perfectly Elastic
B) Perfectly Inelastic
C) Unitary Elastic
D) Relatively Elastic
A) Horizontal
B) Vertical
C) Downward only
D) U-shaped
A) Perfectly Inelastic
B) Perfectly Elastic
C) Unitary Elastic
D) Zero Demand
A) Vertical
B) Horizontal
C) Circular
D) U-shaped
A) Elastic Demand
B) Inelastic Demand
C) Perfectly Inelastic
D) Zero Elasticity
A) Elastic
B) Inelastic
C) Perfectly Elastic
D) Unitary
A) Perfectly Elastic
B) Unitary Elastic
C) Perfectly Inelastic
D) Negative Demand
A) 0.5
B) 1
C) 2
D) 10
A) 0.5
B) 2
C) 1
D) 20
A) Arc Elasticity
B) Point Elasticity
C) Income Elasticity
D) Cross Elasticity
A) Point Elasticity
B) Arc Elasticity
C) Income Method
D) Supply Method
A) P + Q
B) P × Q
C) P ÷ Q
D) Q − P
A) Ed > 1
B) Ed < 1
C) Ed = 0
D) Supply Elasticity
A) Ed = 0
B) Ed = 1
C) Ed > 1
D) Ed = ∞
A) Inferior Good
B) Normal Good
C) Complement only
D) Giffen only
A) Normal Good
B) Inferior Good
C) Substitute
D) Public Good
A) Complements
B) Substitutes
C) Inferior Goods
D) Public Goods
A) Substitutes
B) Complements
C) Normal Goods only
D) Luxury Goods only
A) Positive
B) Negative
C) Always Zero
D) Infinite only
A) Positive
B) Negative
C) Always +1
D) Infinite
A) More Elastic
B) More Inelastic
C) Perfectly Inelastic తప్పనిసరిగా
D) Zero
A) Relatively Inelastic కావచ్చు
B) Always Perfectly Elastic
C) Infinite
D) Positive Cross Elasticity తప్పనిసరి
A) More Elastic అయ్యే అవకాశం ఉంది
B) తప్పనిసరిగా Zero
C) Perfectly Inelastic అవుతుంది
D) Demand ఉండదు
A) 0.33
B) 1
C) 3
D) 20
15 ÷ 5 = 3
A) Ed = 0
B) Ed = 0.5
C) Ed = 1
D) Ed = 2
A) −0.5
B) 0.5
C) 2
D) 5
A) +0.5
B) −0.5
C) +2
D) 0
ఇది Inferior Goodను సూచిస్తుంది.
A) +0.5
B) −0.5
C) +2
D) −2
Positive sign → Substitutes.
A) Ed = 0 – Horizontal
B) Ed = ∞ – Vertical
C) Ed = 1 – Unitary Elastic
D) Ed < 1 – Relatively Elastic
A) 0
B) 1
C) ∞
D) >1
A) 0
B) 1
C) ∞
D) <1
A) Ed < 1
B) Ed = 0
C) Ed > 1
D) Ed = 1 తప్పనిసరిగా
A) Substitutes
B) Complements
C) Unrelated
D) Inferior అని మాత్రమే చెప్పవచ్చు
A) Assertion మరియు Reason రెండూ సరైనవి; Reason సరైన వివరణ.
B) రెండూ సరైనవి; Reason సరైన వివరణ కాదు.
C) Assertion సరైనది; Reason తప్పు.
D) Assertion తప్పు; Reason సరైనది.
Reason: Price మారినా Quantity Demanded మారదు.
Reason: దాని Elasticity infiniteగా పరిగణించబడుతుంది.
Reason: ఒక substitute ధర పెరిగితే మరో substitute Demand పెరగవచ్చు.
Reason: Income పెరిగినప్పుడు Inferior Good Demand తగ్గవచ్చు.
Reason: Quantity Demand proportionately less responsiveగా ఉంటుంది.
Price Elasticity → %ΔQ ÷ %ΔP
Ed = 0 → Perfectly Inelastic → Vertical
Ed < 1 → Relatively Inelastic
Ed = 1 → Unitary Elastic
Ed > 1 → Relatively Elastic
Ed = ∞ → Perfectly Elastic → Horizontal
Point Elasticity → ఒక point వద్ద
Arc Elasticity → రెండు points మధ్య
Total Expenditure → P × Q
Income Elasticity Positive → Normal Good
Income Elasticity Negative → Inferior Good
Cross Elasticity Positive → Substitutes
Cross Elasticity Negative → Complements
Elasticity → Price Elasticity → 5 Degrees → Percentage Method → Point Elasticity → Arc Elasticity → Total Expenditure Method → Income Elasticity → Cross Elasticity → Determinants → Numericals
0comments:
Post a Comment
Note: Only a member of this blog may post a comment.